Kompendium pierwszej pomocy
Dodano dnia: 2007-10-01 10:52:48
Poniżej przedstawiamy skrótowo podstawowe zasady jak pomóc pacjentowi w stanie zagrożenia zdrowia lub życia.
Pamiętaj, te proste czynności, wykonane przez Ciebie w czasie kiedy zespół ratownictwa medycznego dojeżdża na miejsce zdarzenia, mogą niejednokrotnie pacjentowi uratować życie.
1. Ocena stanu pacjenta
- zadbaj o własne bezpieczeństwo
- zawołaj czy reaguje na Twój głos
- potrząśnij lekko pacjenta za ramiona i zapytaj głośno co się stało.
- jeśli pacjent odpowiada, zapytaj jakie ma dolegliwości.
- jeśli pacjent jest nieprzytomny i nie reaguje, należy zapewnić sobie pomoc
ocenić czy oddycha oraz dzwoniąc pod numer 999 wezwać pogotowie ratunkowe.
2. Jeśli pacjent jest nieprzytomny i nie oddycha normalnie, a pomoc już została wezwana, rozpocznij podstawowe czynności resuscytacyjne (BLS).
W tym celu:
udrożnij drogi oddechowe Należy usunąć ciała obce z jamy ustnej i gardła. odgiąć głowę do tyłu, wysunąć żuchwę do przodu. Postępować ostrożnie w przypadku podejrzenia urazu kręgosłupa szyjnego.
sprawdź wzrokiem, słuchem i czuciem czy wrócił prawidłowy oddech, jeśli potrafisz oceń tętno na tętnicy szyjnej
połóż splecione ręce na środku klatki piersiowej i rozpocznij 30 ucisków klatki piersiowej. Uciskaj na głębokość 4-5 cm z częstością około 100/min
wykonaj 2 sztuczne wdechy metodą usta-usta, z których każdy będzie trwał około 1 sekundy, patrząc czy unosi się klatka piersiowa
kontynuuj te czynności w stosunku 30:2 aż do powrotu akcji serca i oddechu lub do momentu przejęcia reanimacji przez przybyły personel pogotowia ratunkowego. W przypadku własnego wyczerpania możesz odstąpić od dalszej reanimacji
jeśli jesteś w miejscu w pobliżu którego znajduje się automatyczny defibrylator (AED) sprowadź go na miejsce, otwórz, uruchom i postępuj zgodnie z usłyszanymi wskazówkami
jeśli pomocy udzielasz dziecku, całe powyższe postępowanie po udrożnieniu dróg oddechowych rozpocznij od 5 wdechów ratowniczych
3. Pozycja boczna bezpieczna
Pacjent nieprzytomny, z zachowanym oddechem i akcją serca powinien być do czasu przybycia na miejsce zdarzenia lekarza ułożony w pozycji bocznej bezpiecznej, w której zabezpieczona będzie drożność jego dróg oddechowych, a w przypadku wymiotów nie zadławi się.
Aby to wykonać:
zajmij miejsce z boku ratowanego
skontroluj jego parametry życiowe (oddech, tętno)
zegnij jego rękę znajdująca się od Twojej strony pod kątem prostym
przełóż jego drugą rękę przez jego pierś do jego policzka
zegnij jego drugą nogę w pół
trzymając za zgiętą nogę i rękę znajdująca się przy policzku pociągnij osobę ratowaną do siebie, tak aby tułów znalazł się na boku
głowę odchyl do tyłu, pod głowę podeprzyj rękę
często kontroluj oddech i tętno
przeciwwskazaniem do pozycji bocznej bezpiecznej jest podejrzenie urazu kręgosłupa szyjnego.
4. Duszności
ułóż pacjenta z pozycji siedzącej uchyl okno zapytaj czy nie posiada jakiś leków przynoszących ulgę (Nitrogliceryna u pacjentów chorujących kardiologicznie, inhalatory w przypadku pacjentów z astmą)
5. Bóle w klatce piersiowej
uspokój pacjenta ułóż go w pozycji półsiedzącej zaleć unikanie jakiegokolwiek wysiłku w przypadku pacjentów chorujących "na serce" podaj Nitroglicerynę lub/i Aspirynę kontroluj często stan pacjenta
6. Drgawki
zabezpiecz pacjenta aby nie doznał dodatkowych urazów, szczególnie chroń głowę; zabezpiecz drożność dróg oddechowych
7. Drgawki gorączkowe u dzieci
zrób zimny okład ochładzaj pomieszczenie, polec otworzyć okno podawaj w małych ilościach chłodne płyny podaj leki przeciwgorączkowe zabezpiecz drożność dróg oddechowych
8. Krwotok
unieś i utrzymuj cześć zranioną powyżej poziomu serca uciśnij jałowym opatrunkiem miejsce zranienia w przypadku przeciekania opatrunku nie należy go wymieniać, a jedynie założyć na niego następny gdy pacjent stracił dużo krwi należy unieść jego nogi nieznacznie ku górze i ciepło okryć jego ciało.
9. Krwawienie z przewodu pokarmowego lub nosa
zapewnij swobodny wypływ krwi, aby pacjent się nie zakrztusił, np. poprzez przycięcie głowy niżej lub ułożenie pacjenta w pozycji bocznej.
10. Zachłyśnięcie
u pacjentów przytomnych - sprowokować kaszel, zgiąć pacjenta i pochylić do przodu, uderzyć otwartą dłonią w okolicę międzyłopatkową, a przy braku efektu otoczyć pacjenta rękoma powyżej pępka i mocno krótko ucisnąć do góry jamę brzuszną (tzw. rękoczyn Heimlich`a). Na przemian stosujemy po 5 jednych i drugich zabiegów. u pacjentów nieprzytomnych - uciskamy klatkę piersiową jak przy masażu serca u dzieci - możliwa pozycja do góry nogami (np. odwrócenie na kolanie)
11. Oparzenia
zdjąć odzież, pomiń usuwanie odzieży z samego miejsca poparzenia. chłodzić pod bieżąca zimną wodą przez 20-30 min. nie przykładać żadnych maści i tłuszczów załóż jałowy opatrunek podaj leki przeciwbólowe
12. Złamania
w złamaniach występuje obrzęk, ból i znaczne ograniczenie ruchomości unieruchamiamy zgodnie z zasadą, że usztywniamy miejsce urazu i dwa sąsiednie stawy. w przypadku złamań otwartych zakładamy jałowy opatrunek.
13. Zatrucia lekami
w przypadku zatruć lekami u pacjentów przytomnych należy sprowokować wymioty u pacjentów nieprzytomnych nie prowokować wymiotów, udrożnić drogi oddechowe i monitorować czynności życiowe, ułożyć w pozycji bocznej bezpiecznej. zabezpieczyć opakowania po lekach